|
23:79
79
COMMENTARIUS
IN
GENESIN.
80
ex
hoc
loco
Christiani
doctrinam
de
tribus
in
Deo
personis,
vereor
ne
satis
firmum
sit
argumentum.
Neque
enim
eadem
est
quae
superioris
loci
ratio:
Faciamus
hommem,
ete.
quoniam
hic
Adam
sub
dictione
Nobis
comprehenditur:
illic
autem
aliqua
in
Dei
essentia
distinctio
exprimitur.
Nunc
autem
ne
forte.
Defectiva
est
oratio,
quam
sic
implendam
arbitror:
Nunc
restat
ut
in
posterum
arceatur
a
fructu
vitae.
Nam
his
verbis
monetur
Adam,
non
unius
momenti,
vel
paucorum
dierum
fore
poenam
cui
addictus
est:
sed
a
beata
vita
semper
fore
extorrem.
Falluntur
qui
hic
quoque
ironiam
esse
putant
:
ac
si
negaret
Deus
profuturam
esse
homini
arborem
vitae,
quamvis
ea
vescatur.
Potius
enim
symbolo
eum
privans,
rem
simul
aufert.
Scimus
quid
valeant
sacramenta:
et
supra
dictum
fuit,
arborem
datam
esse
in
vitae
pignus.
Quare
ut
se
priore
vita
privatum
esse
intelligat,
solennis
excommunicatio
additur,
non
quod
illi
Dominus
spem
omnem
salutis
praecidere
voluerit:
sed
tantum
auferre
quod
dederat,
ut
nova
alibi
subsidia
quaereret.
Restabat
autem
in
sacrificiis
expiatio,
quae
illum
restitueret
in
vitam
quam
perdiderat.
Prius
communicatio
cum
Deo
Adae
vivifica
erat:
ex
quo
inde
alienatus
est,
vitam
recuperare
oportuit
in
Christi
morte,
cuius
vita
tunc
vivebat.
Certum
quidem
est,
non
potuisse
hominem,
etiamsi
totam
arborem
vorasset,
vita
frui,
Deo
invito:
sed
Deus,
institutionis
suae
respectu,
vitam
coniungit
cum
externa
tessera,
donec
inde
ablata
sit
promissio.
Neque
enim
fuit
unquam
in
arbore
vis
aliqua
intrinseca
:
sed
quatenus
illius
usu
gratiam
suam
homini
obsignaverat,
vivificam
facit
:
ut
certe
nihil
fallaciter
nobis
figurat,
sed
cum
effectu
(ut
aiunt)
semper
nobiscum
loquitur.
In
summa,
voluit
Deus
fiduciae
materiam
quam
dederat,
ex
hominis
manibus
excutere,
ne
sibi
de
vitae
perpetuitate,
quam
amiserat,
spem
inanem
fingeret.
23.
Emisit
eum
Dominus.
Hic
Moses
partim
quod
de
poena
homini
inflicta
dixerat
prosequitur:
partim
Dei
bonitatem
commendat,
qua
mitigatus
fuit
iudicii
rigor.
Clementer
exsilium
Adae
mitigat
Deus,
quum
illi
domicilium
in
terra
adhuc
residuum
facit:
et
victum
illi
ex
cultura,
quamvis
laboriosa,
assignat.
Inde
enim
colligit
Adam,
aliquam
haberi
a
Domino
curam
sui,
quae
paterni
amoris
testimonium
est.
De
poena
vero
iterum
Moses
concionatur,
ubi
narrat
expulsum
fuisse
hominem,
et
Cherubim
oppositos
cum
lamina
gladii
versatilis,
qui
ab
ingressu
horti
ipsum
arcerent.
Dicit
Moses
locatos
fuisse
Cherubim
a
plaga
orientali
:
qua
parte
scilicet
patebat
homini
accessus,
nisi
prohibitus
fuisset.
Additus
fuit
ad
terrorem
gladius
versatilis,
vel
utrinque
acutus.
Quanquam
Moses
nomen
expressit,
quod
a
candore
vel
ardore
deductum
est.
Ergo
Deus
vitam
Adae
concedens,
et
alimenta
suppeditans,
|