|
23:57
57
COMMENTARIUS
IN
GENESIN.
58
tos
esse
nos
decet
quod,
quum
esset
Dei
adversarius,
conatus
sit
ordinem
ab
eo
positum
evertere:
quia
Deum
non
poterat
e
solio
suo
detrahere,
hominem
aggressus
est,
in
quo
refulgebat
eius
imago.
Everso
homine,
horrendam
fore
totius
mundi
confusionem
noverat,
sicut
accidit:
ergo
in
hominis
persona
studuit
opprimere
Dei
gloriam.
Omissis
commentis,
doctrinam
hanc,
quae
simplex
est
ac
solida,
teneamus.
Etiamne?
Varie
exponitur,
imo
torquetur
haec
sententia,
partim
quia
per
se
obscura
est,
partim
ob
hebraicae
particulae
ambiguum
sensum.
^D
F)tf
Hebraeis
tantundem
valet
interdum
ac
Latinis
Etiamsi,
vel
enimvero,
interdum,
quanto
magis.
David
Kimhi
in
hoc
postremo
sensu
accipit:
et
putat
multa
ultro
citroque
habita
fuisse
verba,
antequam
huc
descenderet
serpens:
nempe
quod
aliis
nominibus
Deum
calumniatus,
tandem
concludat:
Hinc
multo
magis
apparet
quam
invidum
se
et
malignum
praebuerit
erga
vos,
quia
arborem
scientiae
boni
et
mali
vobis
interdixerit.
Verum
expositio
haec,
praeterquam
quod
coacta
est,
Hevae
responso
falsa
esse
coarguitur.
Rectius
Chaldaeus
paraphrastes,
Verumne
est
quod
Deus
prohibuerit,
ete.
Porro
quibusdam
simplex,
aliis
ironica
esse
videtur
interrogatio.
Simplex
esset
quae
dubitationem
iniiceret,
hoc
modo
:
Fierine
potest
ut
esum
cuiuspiam
arboris
vetuerit
Deus?
Ironica
autem,
quae
excuteret
inanem
metum
:
Scilicet
Dei
multum
interest
an
edatis
ex
arbore:
ridiculum
ergo
quod
vobis
putatis
esse
vetitum.
Priori
sententiae
ideo
libentius
subscribo,
quia
magis
probabile
est
Satanam,
ut
occultius
falleret,
flexuosis
ambagibus
sensim
progressum
esse,
ut
mulierem
in
contemptum
divini
praecepti
induceret.
Iam
alii
existimant,
Satanam
praecise
negare
esse
Dei
verbum
quod
audierant
homines.
Alii
(quibus
ego
magis
assentior)
putant
sub
causae
quaerendae
praetextu,
oblique
labefactari
verbi
fidem.
Et
certe
vetus
interpres
transtulit:
Cur
dixit
Deus?
quod
etsi
non
in
totum
probo,
non
tamen
dubito
quin
mulierem
serpens
ad
quaerendam
causam
sollicitet:
quoniam
aliter
eius
animum
a
Deo
abducere
non
poterat.
Valde
periculosa
tentatio,
quum
nobis
suggeritur
non
esse
Deo
parendum,
nisi
quatenus
mandati
ratio
constat.
Vera
enim
obedientiae
regula
est,
ut
nudo
imperio
contenti,
iustum
esse
ac
rectum
nobis
persuadeamus
quidquid
praecipit.
Quisquis
vero
praeter
mensuram
sapere
appetet,
hunc
excussa
Dei
reverentia
protinus
in
apertam
rebellionem
abripiet
Satan.
Quantum
ad
grammaticam
attinet,
vertendum
censeo.
Etiamne,
vel
Itane?
Satanae
tamen
artificium
notandum
est.
Mulieri
enim
scrupulum
iniicere
voluit,
ut
verbum
Dei
non
esse
crederet,
cuius
non
palam
exstabat
plausibilis
ratio.
Ex
omni
arbore
horti.
Duplicem
sensum
affe-
|