|
6:499
DE
NECESSITATE
c
ari
labyrintho
eos
oporteat,
quicunque
illa
lege
obstringi
se
putant.
Accesserat
ad
tam
crudele
conscientiarum
tormentum
blasphema
superbia,
quod
peccatorum
remissionem
illic
incluserant.
Neminem
enim
veniam
a
Deo
obtinere
fingebant,
nisi
qui
[pag.
78]
votum
haberet
confitendi.
Quidnam
hoc
quaeso
est,
ut
modum
ex
suo
capite
praescribant
homines,
quo
reconcilietur
Deo
peccator?
ut,
Deo
veniam
simpliciter
offerente,
ipsi
negent,
donec
conditio,
quam
addiderunt,
impleta
fuerit?
Ex
altera
parto
haec
pessima
superstitio
populum
tenebat:
simul
ac
in
aurem
sacerdotis
exonerassent
sua
peccata,
omni
so
reatu
esse
liberatos.
Hac
opinione
multi
ad
solutiorem
peccandi
licentiam
abutebantur:
qui
autem
maiori
Dei
timore
praediti
erant,
ad
sacerdotem
timen
magis,
quam
ad
Christum,
respectabant.
Caeterum,
publicam
ac
solennem
exomologesin,
sicuti
vocat
Cyprianus,
quae
olim
iniungi
solebat
poenitentibus,
quum
ecclesiae
reconciliandi
forent,
nemo
sanus
est,
qui
non
laudet,
ac
libenter
amplectatur:
modo
non
in
alium
trahatur
finem,
quam
quo
instituta
fuit.
Denique,
nihil
nobis
in
hac
re
est
controversiae
cum
veteri
ecclesia:
sed
recentem
modo
tyrannidem,
nec
ita
pridem
exortam,
a
fidelium
cervicibus
profligatam,
sicuti
par
est,
volumus.
Praeterea
si
quis,
ut
consolatione
et
consilio
iuvetur,
privatim^
ministrum
suum
adeat,
et
familiariter
in
eius
sinum
deponat
axietatis
suae
causas,
quin
id
pie
et
utiliter
fiat,
nequaquam
refragamur:
modo
ne
cx
libertate
fiat
necessitas.
Relinquatur,
inquam,
hic
cuique
libertas,
ut
faciat,
quod
sibi
expedire
noverit:
nullius
conscientia
certis
legibus
obligetur.
Haec
excusatio
tum
maiestati
tuae,
ut
spero,
Caesar,
tum
vobis,
illustrissimi
Principes,
sicut
plena
est
aequitatis,
satisfaciet.
[pag.
79]
Verum,
utcunque
merito,
et
corruptam
veritatis
doctrinam,
et
christianismum
totum
multis
vitiis
profanatum
fuisse
conqueramur,
negant
tamen
reprehensores
nostri,
propterea
fuisse
causam,
cur
ecclesiam
adeo
turbari,
et
quodammodo
concuti
terrarum
orbem
oportuerit.
Equidem,
nec
ita
sumus
stupidi,
quin
sentiamus
quantopere
cavendi
sint
publici
tumultus:
nec
ita
ferrei,
quin
tangamur,
atque
etiam
horreamus
toto
pectore,
quum
turbulentum
hunc
cernimus
ecclesiae
statum.
Verum
qua
aequitate
nobis
imputatur
praesentium
motuum
culpa,
quum
a
nobis
minime
concitati
fuerint?
Imo
qua
fronte
nobis
turbatae
ecclesiae
crimen
obiiciunt,
quos
constat
omnium
turbarum
esse
autorcs?
Lupi
scilicet
de
agnis
conqueruntur.
Quum
initio
prodiit
Lutherus,
paucos
tantum,
et
eos
nimis
crassos
abusus,
nec
iam
tolerabiles,
leviter
notabat
idque
ea
modestia,
ut
eos
correctos
cupere
se
magis
indicaret,
quam
auderet
ipse
corrigere.
Hic
ab
adversa
parte
ad
arma
protinus
conclamatum
est:
et
quum
magis
ac
magis
accenderetur
contentio,
hoc
|