|
6:317
DE
LIBERO
ARBITRIO.
Imo,
inquit
ille,
a
Domino
petendum
est,
ut
tantum
velimus,
quantum
sufficit,
ut
volendo
faciamus.
Certum
quidem
est,
nos
velle
quum
volumus:
sed
ille
facit,
ut
velimus
bonum.
Certum
quidem
est,
nos
facere
quum
facimus:
sed
ut
faciamus,
ille
facit,
praebendo
vires
efficacissimas
voluntati;
sicut
dicit:
Faciam
ut
in
praeceptis
meis
ambuletis.
Sed
tamen,
dicet
quispiam,
nos
accepta
prima
gratia
Deo
cooperari,
inquit:
1)
nempe,
quia
nostra
est,
quae
spiritus
sancti
virtute
iam
bona
facta
est,
voluntas,
et
per
eam
nos
agimus
acti
prius
a
Deo,
nihil
mirum,
si
nobis
pars
actionis
tribuitur.
Proinde
dum
concludit,
Deum
fidelibus
redditurum
dicit,
et
bona
pro
malis,
hoc
est,
gratiam
pro
iniustitia:
et
bona
pro
bonis,
id
est,
gratiam
pro
gratia.
Hic
intelligimus,
quid
sit,
Deum
sine
nobis
agere:
nempe
quum
ex
lapidibus
Abrahae
filios
facit,
et
resectos
ex
sylvestri
ac
infructuosa
olea
surculos
in
pinguem
ac
foecundam
oleam
inserit.
Nihil
enim
illic
est
nostrum.
Quid
deinde
significet
nobiscum
agere:
nempe,
dum
illam,
quam
nobis
contulit,
virtutem
perpetuo
auxilii
sui
tenore
adiuvat,
promovet,
confirmat
tum
ad
cuiusque
operis
effectum,
tum
ad
ultimam
vitae
perseverantiam.
Vel
si
elegantem
illam
Pauli
similitudinem
(Rom.
l
l
,
17)
retinere
libeat,
dum
oleas,
iam
ad
foecunditatem
factas,
coelesti
calore
suo
vegetat,
rore
humectat,
quo
fructum
ferant.
Et
certe
in
hac
similitudine,
omnium
Pighii
cavillationum
facilis
est
ac
expedita
[pag.
118]
solutio.
Oleastri
natura
sumus,
nihili
et
steriles.
Hanc
sterilitatem
nobis
aufert
Deus,
et
idoneas
ferendo
fructui
oleas
facit,
dum
nos
in
vitae
novitatem
regenerat.
Siquidem
et
mentem
nostram,
caecam
et
in
tenebris
sepultam,
luce
veritatis
illustrat,
et
voluntatem
ex
nativa
pravitate
in
obedientiam
legis
suae
reformat.
In
eo
quid
est,
quod
arrogare
nobis
possimus?
Postquam
autem
spiritu
sanctitatis
gubernari
coepimus,
iam
oleae
sumus,
et
virides,
et
vivae,
et
pinguedinem
ex
bona
radice
trahentes.
Sponte
ergo
iam
ad
ferendum
fructum
propensi
sumus.
Verum,
an
id
ex
nobis
est,
ut
vel
minimum
gloriari
liceat?
Totum
ex
radice
est.
Radix
porro
ipsa,
non
naturae,
sed
gratiae.
Et
tamen
ne
id
quidem
sufficit,
nisi
continuum
e
coelo
vigorem
Deus
subministret.
Quum
tam
evidenter
pro
nobis
loquatur
Augustinus
toto
opere,
quid
aliud
sunt
magni
illi
et
sonori
Pighii
clamores,
quibus
victoriam
suam
celebrat,
quam
ridicula
puerorum
crepitacula?
2)
Sic
gratiam
Augustinus
praedicat,
ut
libero
tamen
arbitrio
suas
relinquat
partes.
Atqui
de
nomine
certamen
illi
remiseram.
Nunc
igitur
quantum
libero
1)
Princeps
legit,
innuit.
2)
Gallus:
sinon
autant
que
si
des
enfans
faisoyent
le
charivary
a
belles
poilles
d'airain.
|