|
6:312
nomen,
iam
visum
est.
Hoc
si
clarius
exponi
tibi
velis,
sic
habe:
instar
materiae
esse
in
homine
voluntatem,
quae
gratiae
operationi
subiecta
sit,
ut
ab
ea
formam
accipiat.
Ita
voluntatem,
cum
spontaneo
motu,
sequitur
a
natura
esse,
malitiam
ex
naturae
corruptione
manasse,
bonitatem
a
gratia
spiritus
sancti
proficisci,
itaque
proprium
esse
eius
opus.
Quae
sequuntur
apud
Pighium,
tumultuosae
sunt
phrenetici
hominis
voces.
Quoniam
negat
Augustinus,
ea
se
damnare
liberi
arbitrii
opera,
quae
ut
fiant,
praeparantur
per
gratiae
praeventum,
nullo
liberi
arbitrii
merito,
eaque
faciente,
gubernante,
perficiente
fiunt,
insultat
hic
quasi
victor,
et
meam,
tum
stultitiam,
tum
pervicaciam
increpat,
quod
nihil
discernam.
Egone
hunc
phreneticum
non
dicam,
qui
recta
iugulum
suum
petit,
dum
hostem
ferire
se
putat?
Liberi
arbitrii
nomen,
de
quo
supervacua
altercatio
esset,
omittamus.
Ea
demum
bona
opera
et
laude
digna
pronunciat
Augustinus,
quae
Dei
spiritu,
ut
fiant,
praeparantur,
idque
fieri
gratiae
praeventu,
nullo
voluntatis
merito.
Si
Dei
gratia
praevenitur
nostra
voluntas,
nullo
suo
merito,
ubi
bonus
motus
et
praeparatio,
quam
Pighius
comminiscitur?
Si
facit,
gubernat,
perficit
eadem
gratia
in
nobis,
[pag.
l
l
l
]
quidquid
est
bonorum
operum,
quid
adhuc
litigamus?
Intonat
Pighius
clamosa
voce,
ut
hoc
audiam.
Ego
vero
libenter
et
audio,
et
profiteor.
At
liberi
arbitrii
esse
bona
opera
asserit
Augustinus:
quod
negamus.
Egone
voluntaria
esse
bona
opera
unquam
negavi?
At
nullas
libero
arbitrio
partes
in
bonis
operibus
tribuo.
Nullas
sane,
nisi
ut
agat,
dum
agitur,
quia
per
se
nihil
potest:
quod
si
Augustini
verbis
non
est
consentaneum,
neque
ovum
ovo
simile
est.
At
Augustinus
sanctos
bonis
operibus
censet
:
ego
opera,
qualiacunque
sint,
adeo
ad
consequendam
iustitiam
valere
nego,
ut
impia
sint,
si
hunc
habeant
respectum.
Respondeo,
huic
disceptationi
non
esse
nunc
locum:
unde
homines
iustitiam,
coram
Deo,
consequantur.
Quod
autem
ad
praesentem
quaestionem
attinet,
prorsus
nobiscum
illud
sancti
viri
verbum
facit.
Nam
quoties
gratuitam
esse
hominis
iustitiam
probare
vult,
hanc
rationem
subinde
in
ore
habet:
nos
Dei
iustitiae
obedire,
non
per
liberum
arbitrium,
quod
natum
est
in
nobis,
sed
per
spiritum
sanctum,
qui
datus
est
nobis.
Iam
ad
tertium
ordinem
operum
Augustini
nos
vocat
Pighius
:
quo
tamen
antequam
veniat,
paeanas
sibi
canit,
quasi
iam
parto
triumpho;
nec
alia
de
causa
certare
se
adhuc
fatetur,
nisi
ut
promisso
satisfaciat.
Sic
forte
sibi
persuaserat,
quum
solus
sua,
sine
alterius
censura
et
animadversione,
legeret.
Nunc
ubi
nostra
legerit,
agnoscet,
ut
spero,
se
plausum
nimis
ineptum
ac
praecipitem
sibi
dedisse.
Allegat
ex
secundo
ad
Marcellinum
libro
|