|
6:302
necessario
nos
velle
esse
beatos,
neque
minus
tamen
voluntate.
Argutam
esse
hanc
cavillationem
iudicat.
Sed
quo
argumento?
Quia
alibi
multa
de
libero
arbitrio
dixerit
Augustinus.
Sed
an
inde
consequitur,
nihil
esse
voluntarium
simul,
et
necessarium?
Sic
Augustinus
dixerat:
Nempe
quum
necessitatem
cum
coactione
confunderet.
Hic
autem
distinguere
alteram
ab
altera
palam
est.
Alter
locus
est,
quod
ad
hanc
Pelagii
obiectionem
refellendam:
Quia
non
peccare
nostrum
est,
posse
nos
et
peccare
et
non
peccare,
consequentiam
similem
opponat,
in
qua
sit
manifestum
vitium.
Quia
nolle
infelicitatem,
nostrum
est,
posse
nos
et
velle,
et
nolle.
In
hoc
tamen
loco
demum
nihil
invenit
quod
reprehendat,
nisi
quod
in
papistas
si
torqueatur
hoc
argumentum
valere
negat.
De
hac
re
postea
viderimus.
Sed
an
ideo
Augustinum,
nihil
tale
commeritum,
tam
male
[pag.
97]
et
inhumaniter
tractari
oportuit?
Concludit
tandem,
veram
et
seriam
eius
sententiam
cx
illis
quos
citavit
libris
et
aliis
requirendam.
Cur
istud?
Quia
disputationis
calore
interdum
ultra
metas
abripitur.
Quid?
An
non
libri,
quos
hactenus
citavit
Pighius,
omnes
simili
ratione
suspecti
erunt?
Quid
enim
aliud
quam
certamina
continent
adversus
Manichaeos?
En
Pighianum
acumen,
quod
pueris
deridendum
propino.
Augustinus
iuvenis
adhuc,
in
medio
aetatis
fervore,
plenus
eloquentiae
suae
fiducia,
recens
a
ludo
rhetorico,
ad
contentiones
quam
ad
gravitatem
exercitatior,
profanis
doctrinis
penitus
imbutus,
scripturae
sacrae
scientia
mediocriter
tinctus,
multis
libris
Manichaeorum
sectam
impugnavit,
in
quibus
nervos
ingenii
sui
omnes
ad
certandum
contendit.
Quidquid
illic
legitur
pro
oraculo
haberi
iubet
Pighius.
Scripsit
idem
Augustinus
iam
senex,
iam
longe
et
doctior
et
moderatior,
et
ita
scripsit
ut
soliditati
magis
quam
argutiae
studeat.
Non
est
tutum,
inquit
Pighius,
hinc
de
eius
sententia
iudicare
:
quia
calore
incitatus
sibi
non
bene
temperet.
Nunc
audiamus,
quid
ex
Augustino
ad
nos,
sicut
proposuit,
expugnandos
afferat.
Libro
primo
contra
duas
Epistolas
Pelagianorum
sic
habet:
Quis
nostrum
dicat,
quod
primi
hominis
peccato
perierit
liberum
arbitrium
de
humano
genere?
Libertas
quidem
periit
per
peccatum:
sed
illa,
quae
in
paradiso
fuit,
habendi
plenam
cum
immortalitate
iustitiam.
Nc
quem
haec
verba
impediant,
obiter
observandum
est,
quo
sensu
arbitrium
vocare
liberum
soleat.
Non
dissimulavi
in
Institutione,
recurrere
identidem
nomen
hoc
in
eius
scriptis:
sed
considerandum
admonui,
quam
vim
haberet.
Id
autem
evidenter
ex
multis
locis
posse
percipi:
quorum
nonnullos
nuper
retuli.
Plurimum
quum
in
rebus
aliis,
tum
in
loquendi
ratione
pollet
recepta
consuetudo.
Hanc
enim
penes,
ut
illc
aifc,
arbitrium
est
et
vis,
et
norma
loquendi,
[pag.
98]
Obtinuerat
iam
|