|
23:16
tione
abyssum
et
aquas
vocat,
quoniam
in
mole
illa
nihil
solidum
aut
stabile,
nihil
distinctum
erat.
Et
spiritus
Dei.
Locum
hunc
varie
torserunt
interpretes.
Quod
nonnulli
ventum
intelligunt,
adeo
frigidum
est
ut
refutatione
nulla
indigeat.
Qui
aeternum
Dei
spiritum,
recte
id
quidem:
sed
in
complexu
orationis
Mosis,
sensum
non
omnes
assequuntur
:
inde
varietas
in
participio
nsmo.
Dicam
priore
loco
quidnam,
meo
iudicio,
voluerit
Moses.
Audivimus,
antequam
Deus
mundum
expoliret,
fuisse
indigestam
congeriem:
nunc
docet
spiritus
virtutem
in
ea
sustinenda
fuisse
necessariam.
Poterat
enim
haec
dubitatio
venire
in
mentem,
quomodo
inordinata
moles
staret,
quum
nunc
videamus
mundum
temperamento
servari.
Ideo
dicit,
massam
illam
quamvis
indisposita
foret,
arcana
spiritus
efficacia
stabilem
ad
tempus
fuisse.
Iam
duae
sunt
verbi
hebraici
significationes
quae
conveniunt
praesenti
loco
:
vel
quod
moveret
se
atque
agitaret
spiritus
Dei
super
aquas,
vigoris
scilicet
exserendi
causa,
vel
quod
incubaret
ad
fovendum.
Quia
utrumvis
eligas
ad
rei
summam
parum
refert,
liberum
sit
iudicium
lectori.
Caeterum
si
illa
rerum
confusio
arcana
Dei
inspiratione
opus
habuit,
ne
mox
concideret;
quomodo
hic
tam
pulcher
ac
distinctus
ordo
per
se
consisteret,
nisi
aliunde
vigorem
mutuaretur?
Ergo
illud
impleri
oportet:
Emitte
spiritum
tuum,
et
creabuntur,
et
renovabis
faciem
terrae:
sicut
ex
adverso,
simul
ac
spiritum
suum
aufert
Dominus,
omnia
in
pulverem
suum
abeunt,
et
evanescunt
(Psal.
104,
29).
3.
Et
dixit
Deus.
Nunc
primum
inducit
Moses
Deum
loquentem,
acsi
massam
coeli
et
terrae
creasset
absque
verbo.
Atqui
Iohannes
(Ioan.
1,
3)
testatur
nihil
absque
ipso
factum
esse
eorum
quae
facta
sunt.
Et
certum
est
eadem
verbi
efficacia
inchoatum
fuisse
mundum
qua
perfectus
est
:
sed
Deus
verbum
suum
nonnisi
in
lucis
origine
protulit:
quia
in
distinctione
conspicua
esse
incipit
eius
sapientia.
Quod
unum
ad
refutandam
Serveti
blasphemiam
sufficit.
Latrat
hic
obscoenus
canis,
hoc
primum
fuisse
verbi
initium
quum
Deus
mandavit
ut
lux
esset:
quasi
vero
causa
effectu
suo
prior
non
sit.
Imo
quum
Dei
verbo
repente
exstiterint
quae
non
erant,
potius
colligenda
est
aeterna
eius
essentia.
Quare
merito
apostoli
Christi
divinitatem
inde
probant,
quod
quum
sit
Dei
sermo,
per
eum
creata
sunt
omnia.
Servetus
imaginatur
novam
in
Deo
qualitatem,
quum
loqui
coepit.
At
longe
aliter
de
sermone
Dei
sentiendum
est,
nempe
sapientiam
esse
in
Deo
residentem,
et
sine
qua
Deus
nunquam
esse
potuit:
cuius
tamen
effectus
apparuit
quum
lux
creata
est.
Sit
lux.
Lucem
tanta
decoris
praestantia,
qua
ornandus
erat
mundus,
priorem
esse
oportuit:
et
hoc
quoque
erat
distinctionis
exordium.
Quod
autem
lux
solem
et
lunam
praecessit,
non
temere
|